Na co idą nasze podatki?

Pomysł na wpis powstał po przeczytaniu tego posta na jednym z blogów autorskich. Postaram się więc prosto, krótko i zwięźle przedstawić najważniejsze sfery wydatków budżetu państwa na podstawie sprawozdania operatywnego z wykonania budżetu państwa za okres styczeń-listopad 2010 r.

Z całą pewnością można przyjąć założenie, że podatki finansują zdecydowaną większość wydatków budżetowych. Dochody podatkowe to około 90% dochodów budżetowych:

Dochody podatkowe (dochody podatkowe nie są równe wpływom podatkowym - o tym będzie inny post) to:

Dochody niepodatkowe to:

Dochody budżetowe oraz zaciągnięty dług finansujący deficyt budżetowy pozwalają na realizację wydatków budżetowych, których struktura przedstawia się następująco:

Aby bardziej szczegółowo omówić rodzaje wydatków budżetowych, przydatna będzie poniższa tabela:

1. DOTACJE I SUBWENCJE

Dotacje i subwencje to forma pomocy finansowej udzielanej przez państwo wybranym podmiotom (gminom, przedsiębiorstwom itd.). Dotacje mają charakter skonkretyzowany, są przyznawane na ściśle określony cel, trzeba się z nich rozliczać, a niewykorzystaną kwotę zwrócić. Subwencje mają charakter bardziej ogólny, nie trzeba się z nich rozliczać i zwracać niewykorzystanej kwoty.

1.1 Subwencje ogólne - środki przekazywane gminom, powiatom i województwom (jednostkom samorządu terytorialnego) na finansowanie ogółu zadań własnych oraz na cele oświatowe i drogowe.

1.2 Dotacje dla funduszy celowych - środki przekazywane na dziurę w ZUS i KRUS.

1.3 i 1.4 - Kolejne środki finansowe dla gmin, powiatów i województw przekazywane na realizację kolejnych zadań.

1.5 Dotacje podmiotowe dla uczelni - środki finansowe przekazywane uczelniom wyższym (publicznym i niepublicznym) na pokrycie kosztów związanych z ich działalnością statutową.

2. ŚWIADCZENIA NA RZECZ OSÓB FIZYCZNYCH

Są to emerytury (niewypłacane przez ZUS), renty, zasiłki, dopłaty do leków itp.

3. WYDATKI BIEŻĄCE JEDNOSTEK BUDŻETOWYCH

Wydatki związane z funkcjonowaniem jednostek budżetowych przeznaczone na wynagrodzenia pracowników oraz utrzymaniem tych jednostek. Przykłady jednostek budżetowych: urzędy, sądy, prokuratura, policja, Państwowa Straż Pożarna, szkoły, domy pomocy społecznej itd.

4. WYDATKI MAJĄTKOWE

W skrócie: wydatki na inwestycje. Proszę zauważyć, jak mała jest ta kwota w porównaniu do innych wydatków budżetu państwa.

5. WYDATKI NA OBSŁUGĘ DŁUGU SKARBU PAŃSTWA

Temat-rzeka. Skrótowo są to:
  • odsetki (lub dyskonto) od skarbowych papierów wartościowych,
  • odsetki od zaciągniętych kredytów i pożyczek,
  • wypłaty z tytułu udzielonych przez Skarb Państwa poręczeń i gwarancji.
6. ŚRODKI WŁASNE UNII EUROPEJSKIEJ

Wydatki związane z członkostwem w Unii Europejskiej, do których zalicza się:
  • udział we wpływach z ceł, 
  • udział we wpływach z podatku VAT, 
  • składki w zależności od PKB. 
Są to najważniejsze źródła dochodów UE.

7. WSPÓŁFINANSOWANIE PROJEKTÓW ZE ŚRODKÓW UNIJNYCH

W ramach różnych programów unijnych.

Komentarz:

Wydatki związane z obsługą zadłużenia wynoszą 35 mld zł. Wydatki związane z dziurą w ZUS i KRUS to 45 mld zł. Wydatki na wynagrodzenia urzędników to 37 mld zł. Renty, zasiłki itp. to kolejne 21 mld zł. Natomiast wydatki inwestycyjne (czyli majątkowe) to tylko 16 mld zł.

Podsumowując: nasze podatki idą na bieżące potrzeby państwa bez myślenia o przyszłości.